Интервју со „Шарените“

АКЦИЈА
loading...

Никола Груевски е соочен со една закана со која не знае да се справи. Соочен е со еден авангарден глас на граѓаните кој најискрено кажано е кул и фраерски, велат во интервју за Стандард.мк., момците и девојките од „Шарената револуција“.

Кога ќе разговарате со „командосите“, ведаш ви станува јасно дека тие не се вооружени само со чатали и со пиштоли со боја, ами со цврст став и со непоколебливост дека ќе останат до крај да ги бранат своите барања. Не „пукаат“ само со боја, туку и со идеи кои натераа многумина да застанат зад нив во колоната демонстранти на „Шарената револуција“. Павле, Ирена, Замир, Александар, Симона и Исмаил даваат надеж дека во Македонија работите полека се менуваат.

Во што ја гледате моќта на протестите?

Ирена Стеријовска: Генерално, „Шарената револуција“ е некое будење. Ние битката ја водиме внатре во умовите на луѓето, значи она што го прави „Шарената револуција“ е освестување, менување на целосната матрица на размислување, ослободување најпрвин на затворот во нивните глави, а потоа да сфатат дека можеме да ја вратиме слободата.

Павле Богоевски: Се согласувам со тоа што го кажа Ирена, но има друго нешто. Моќта на „Шарената револуција“ е во нејзината иновативност и нејзините методи. Значи нашето најсилно оружје е што во суштина ги земаме симболите на нивните политики, на нивниот начин на владеење на овој режим и им ги превртуваме на глава. Нé правеа насилни? Нé правеа хулигани по украинско сценарио? Им покажавме дека не сме и успеавме многу добро во тоа! Се горедееја со симболите на својата власт? Им ги обоивме им ги ишаравме и ги спуштивме на наше ниво. Сега се тоа наши симболи, на будењето на граѓаните! И мислам дека токму тука лежи моќта на „Шарената револуција“ бидејќи му дава целосно право на секој поединечен граѓанин кој барем еднаш се појавил на протест, да си ги присвои резултатите за себе.

Како гледате на денешната одлука за укинување на домашниот притвор на членовите на Левица?

Замир Мехмети: Небулозно беше одолговлекувањето на процесот. Ова беше сосема очекувано, власта се служи со вакви методи на покренување на процедури против нас и нашите другари само за да ни изврши притисок и да си го зголеми пазарот за процесот којшто ќе следи.

Александар Гочев: И не само тоа првата цел им беше да влеат страв кај обичните граѓани кои можеби првпат се разбудија и дојдоа на протест. Со притворот сакаат да покажат дека секој кој ќе се осмели да го крене гласот против нив ќе добие казна. Мислеа дека ќе падне енергијата, дека ние ќе се откажеме, голем дел од граѓаните ќе останат дома, ама тоа предизвика уште поголем револт. Ние сме на улиците и протестите станаа сé помасовни.

Зошто се решивте повторно да се закаже протест во 18 часот по најавата дека ќе има нова форма на дејствување, преку герила акции и блокада на раскрсници?

Симона Спировска: Со најавувањето на герила акции ние не се откажавме од првичната форма на протестот пред СЈО. Во моментот кога најавивме дека ние поставуваме црвена линија, датум до кој очекуваме исполнување на нашите барања, ние рековме дека ќе делуваме и низ други форми на отпор, но во ниту еден момент не се откажавме од протестите во формата во која започнаа.

Ирена Стеријовска: Генерално со менувањето на формата не се случуваат протести секој ден, меѓутоа ние најавивме дека ќе бидеме видливи секој ден, ќе бидеме тука. Она што е сега битно, односно во која фаза влегуваме, е фазата на одбројување, каде што практично поставивме рок да ни се исполнат барањата. Оваа форма на искажување на револт е еден степен погоре, прво бидејќи е поставен ултиматум, а второ бидејќи она што го боиме количински станува повеќе. Значи нашата форма на револт, односно нашата немирност ја манифестираме преку „обемот на боја“.

Дали се покажа дека блокирањето на раскрсници дава поголема можност за провокации?

Павле Богоевски: Секогаш има можност, не би рекол дека блокадите или новите форми ги зголемуваат таквите инциденти. Тој ризик постојано постои и за жал се покажа дека дури и да поминеме 50 дена без инцидент, не може да се опуштиме дека нема да има провокации. Треба секогаш да бидеме подготвени.

Замир Мехмети: Вие се сеќавате на почеток власта уфрлаше провокатори и на протестите каде една наша другарка беше најотоворено нападната пред огромна толпа на луѓе. И на човекот ништо не му се случи, најнормално си замина. Тука власта пукаше во себе и од тогаш понатаму не можеше да ја третира небулозната теза дека им спремаме „Украинско сценарио“. Видоа дека ние не сме насилници и дека залудно уфрлаат провокатори.

Павле Богоевски: Со тоа што за разлика од инцидентот кога девојката беше нападната на плоштад, инцидентот на блокадите, мое лично мислење е дека не беше партиска провокација, туку беше провокација од страна на индивидуално лице. Тоа покажува дека немаме само еден вид на ризици за кои треба да се подготвиме, туку треба постојано да одржуваме широк пристап на сочувување на безбедноста на протестите.

Што ќе се случи по крајниот рок на 18 јуни ако не се исполнат барањата на „Протестирам“ и „Шарена револуција? Ќе има ли радикализација на протестите?

Ирена Стеријовска: Ако ти кажеме, ќе треба да те обоиме (се смеат).

Главната дилема која се наметнува во овие два месеци пртести е дали „тоталитарната“ власт може да се собори ненасилно? Има ли шареноликост кај „Протестирам“ во однос на ова прашање?

Ирена Стеријовска: Да ние сме генерално секој со свој став и со своја визија. Бидејќи сме шарени, нашата структура е прилично хоризонтална, меѓутоа една мисла преовладува: генерално никој не е за насилство. Тоа се виде, тоа се гледа во нашата генеза и кога ќе не видите на улица. Постои цврсто мислење дека немирноста е попаметен начин да се справиме со овој режим и да постигнеме победа не по премногу скапа цена. Кога зборуваме и се расфрламе со термини како радикализација, прилично работите многу малку може да се предвидат а ние немаме другари за жртвување. Ние сме попаметни од тоа.

Исмаил Маличи: Ние се залагаме да нема насилство, но од нивна страна, единствен спас е насилството.

Замир Мехмети: Ако некому му треба рдикализација, тоа е власта.

Павле Богоевски: Веќе имаме неколку случаи каде што луѓе кои доаѓаат на протести беа физички нападнати, буквално претепани на улица. Меѓутоа кога станува збор за користење на насилство како средство за борење против овој режим, проблемот е малку подолг. Едно е насилството кое ќе се случи за да се постигне одредена цел на самиот јавен собир, на пример, карикирам сега, да се влезе некаде, да се освои нешто, итн. Меѓутоа ако се почне така, тоа нема да биде доста. Луѓе ќе почнат да го користат и насилството како средство за надоместување на неправдите што ги претрпеле. Ние имаме стотици илјади ако не и милиони повеќе луѓе во Македонија кои со години се жртви на овој режим. Ако така ги исправаме неправдите, може крв да падне.

Ирена Стеријовска: Ако ја отвориме вратата за насилство, нема да може да се затвори.

Симона Спировска: А се разбира дека има различни мислења за кои се дискутира и затоа сме се одлучиле за овој начин. Ниту можеме, ниту сакаме да бидеме сите исти и да влеземе во едноумие против кое се бориме.

Груевски во интервју рече дека „Шарена револуција“ е мешавина од платеници, активисти на СДСМ и хејтери кои причините за своите неуспеси ги бараат кај власта. Дали е ова показател на стравот на Груевски од „Шарената револуција“?

Симона Спировска: Веќе не ме изненадуваат изјавите на Груевски. Може да ме изненади нешто што се случувало на почетокот, сега не може да ме изненадат неговите механизми на одбрана. Тој е човек кој во моментов тоне и со сите сили се обидува да ја сочува сопствената кожа. Ние немаме проблем со идеологија, ние имаме проблем со човек кој како заложници држи цела држава. Се разбира дека тоа е одраз на стравот кој преовладува кај него и кај неговите најблиски соработници.

Александар Гочев: Позади изјавите на Груевски стои неговата партија. Убеден сум дека ВМРО-ДПМНЕ ќе го пушти низ вода Груевски за да се спасат повеќето од таму. Ние зборуваме за изјавите на Груевски, но тоа се изјави на пропагандата, на „Гебелсот“ во ВМРО-ДПМНЕ. Тие се обидуваат кај обичните граѓани кои сé уште ги поддржуваат да ги „продадат“ информациите дека ние сме хејтери, дека сме скокале на програмата на ВМРО-ДПМНЕ.

Ана Кркулевска: Преку објавувањето на разговорот за гатачката, Груевски сам си се срамни со земја. Ако ние сме добивале совети од гатачка, сé друго паѓа во вода.

Павле Богоевски: Тоа е последниот тип на оружје со кое тие располагаат. Ако ја разгледате пропагандата на ВМРО внимателно, тие се обидуваат да уништат сé, преку правење на негатив од тоа што им е закана, односно спротивна слика, присвојување на спротивната слика и банализирање на целиот процес. Во контекст на „Шарена револуција“ и протестите, тоа го забележавме во неколку облици. Првиот облик се патетичните облици за герила акции на активистите на ВМРО-ДПМНЕ, чистење на порти, мавање на балони, со крадење на методите кои ние ги користиме…И сега, Груевски е соочен со една закана со која не знае да се справи. Соочен е со еден авангарден глас на граѓаните кој најискрено кажано е кул и фраерски. И сега тој се обидува да го преземе тоа и да го сврти во своја корист. Кога претходно Груевски има употребено збор како „хејтери“ во својата политичка кариера? Никогаш! Хејтери е урбан сленг. Тоа патетично му поминува бидејќи зборот „хејтери“ можам јас да го употребам или моите другари, но не стои претседател на партија да го употреби.

Симона Спировска: Откако се крена „Шарената револуција“, тие почнаа да користат слични термини, излегоа на „Сител“ дека и тие прават револуција во земјоделството, а „Шарена револуција“ тековно се случува. Можеме да забележиме дека тие се обраќаат на сé потесен и потесен круг на луѓе. Генерално наративот кога ќе им го следите, почнаa со странски служби, завршиja со секти кои скокаат по програми. Тоа само една категорија на луѓе може да го верува. Каналот на обраќање им е сé потесен и потесен бидејќи остатокот ја капира сликата.

Замир Мехмети: ВМРО поминува низ тежок процес откако лани се објавија „бомбите“. Внатрепартиски, се случува голема војна. За да се мобилизира членството, мора да се служат и со небулози. Тие се во процес во кој одлуките не ги носат на најдобар начин, туку им функционира „параноја пи-ар“. Тие ќе се служат со секаков тип на притисок за да го држат членството мобилизирано. Во членството има огромно незадоволство, не се согласуваат сите со Гордана Јанкуловска. Има разни крила.

„Шарената револуција“ го поседува потребниот гнев и енегија без кои не може да се случи една револуција. Вашиот чатал ги бојадисува институциите, ама власта ви се чатали со кривични пријави.

Павле Богоевски: Толку долго живеат во своите матрици на постапување, што едноставно не може да прифатат кога нешто не функционира. Пред граѓаните да се охрабрат, ако некој беше критичен, ако некој беше проблематичен, вообичаено беше да му достават кривична пријава, дури и на крај да не помине на суд, се предвидуваше процес кој ќе трае месеци и месеци. Во меѓувреме човекот ќе беше ставен во притвор, автоматски веќе не е еманентна опасност и проблемот е решен. Што се случува сега? Овде има две суштински разлики. Првата разлика е што, точно е дека ние фрлавме балони кон институциите. Ние немаме никаква намера да се криеме и да бегаме од тоа. Втората разлика е повеќе принципиелна, значи основната цел заради која почна „Шарената револуција“ е потрага по правда и еднаквост за сите. Значи, ако дојде момент, кога Груевски и бандата, ќе бидат сериозно исправени, пред вистински независен суд, јас немам никаков проблем да си ги сносам последиците за моите дела.

Ќе се активирате ли политички како движење на наредните избори?

Павле Богоевски: Најодговорно можам да тврдам дека воопшто не било разговарано за активирање на избори. Во овој момент нема никаков план за тоа. Во овој момент никој со мене и со луѓето со кои јас комуницирам не разговарал на таа тема и не постои таков план. Втората работа е едно од основните барања на „Шарена револуција“ е учество на граѓанското општество во политичките процеси односно во преговорите. Тоа мислам дека ќе следи, не мора да значи дека ќе бидеме ние, седум луѓе кои сме тука, имаме повисоки и попрофесионални капацитети, од формални и неформални организации кои долги години се во своите области и мислам дека било каков реформски процес, не само што е нелогично, туку е глупаво да помине без нивното учество. Но тоа не значи партиско активирање, туку значи учество на граѓаните во политичките процеси. Тука е многу значајно да се направи дистинкција.

Симона Спировска: „Шарената револуција“ е силно граѓанско движење и не смееме да дозволиме тоа да се прокоцка. Ние сме вклучени во политичкиот систем со самото тоа што сме родени овде, од тоа не можеме да избегаме. Неодговорно е да се бега, на крајот на денот. Тоа не значи партизација.

Ана Кркулевска: Јас предвидувам еден феномен дека и откако ќе се реши оваа ситуација и ќе бидат други на власт, после седум, десет години, дека ќе постојат деца кои ќе сакаат својот револт да го изразат токму на овој начин. После 10 години ќе видиме од нигде никаде слика дека некоја зграда или училиште е бојадосано.

Павле Богоевски: Сакам уште една работа да кажам. Не ми е јасно зошто толку големо внимание се посветува на тоа кој е партиски активист, а кој е граѓанин. Зарем граѓанинот не може да биде член на партија? Зарем граѓанинот не може да навива за партија? Зарем партискиот член, ако дојде на протест без наредба од партиската структура и без закана дека ќе лета од работа, неговиот активизам на тој протест не е граѓански? Не можете да направите кристално јасна дистинкција меѓу тоа што е што е полегитимно, дали граѓанското или партиското. Политичките партии се најосновна форма на политичка артикулација на граѓанскиот глас во секое демократско општество. Кај нас дел од политичките партии од власта и од опозицијата си имаат багаж од минатото којшто го носат, меѓутоа за сегашната состојба дефинитивно ги обвинувам партиите од власта и никој друг, тоа што тие партии ја искривија претставата за тоа што е политичка партија, не значи дека треба да го напуштиме концептот во целост.

Ирена Стеријовска: Она што треба да се внимава, во однос на „Шарената револуција“ е тоа дека прибра и толку луѓе и поддржувачи, што тоа како капацитет може да го прибере само идеја. Условно формализирање на „Шарената револуција“ би било непотребно ставање на рамки на одредена идеја. Рокенролот не е институционализиран, ниту на било каков начин формализиран. Сепак е нешто што допира до многу луѓе. Така и „Шарената револуција“. Идејата е она што ние треба да го протнеме. Од „Шарената револуција“ после тоа дали ќе произлезе субјект или некои луѓе кои се здружиле, решиле политички да артикулирааат, тоа натаму го оставаме на историјата да го напише. Не можам да кажам дека за две години нема да направат политичка партија, на пример Пајо и Алек, и дека нема да биде тоа легитимна и добра.

(И.К./Стандард.мк)

loading...